Jarenlang leefde bij aanbestedende overheden het uitgangspunt dat het gebruik van Engelstalige documenten in een overheidsopdracht een aanzienlijk juridisch risico inhield.

De taal waarin opdrachtdocumenten en inschrijvingsstukken worden opgesteld, is dan ook juridisch van groot belang. De toepasselijke taalwetgeving[1] is immers van openbare orde, wat betekent dat een schending in principe kan leiden tot de vernietiging van de betrokken beslissing door de gewone rechter of Raad van State,[2] zelfs ambtshalve.[3]

Hierna worden twee onderscheiden scenario's behandeld: enerzijds het scenario waarin de opdrachtdocumenten in het Engels zijn opgesteld, en anderzijds het scenario waarin de documenten die door de kandidaten en/of inschrijvers worden ingediend in het Engels zijn opgesteld.

• Opdrachtdocumenten in het Engels

Hoewel het vrije gebruik van talen (van de lidstaten van de Europese Unie) de intracommunautaire mededinging kan bevorderen, laat het Europese recht toe dat lidstaten het taalgebruik in aanbestedingsprocedures regelen en, indien nodig, beperken.[4]

De Belgische overheidsopdrachtenwetgeving voorziet geen bepaling over de taal waarin de opdrachtdocumenten moeten worden opgesteld. De aanbestedende overheid is wel nog steeds onderworpen aan de bestuurstaalwetgeving, zoals hierboven vermeld.

Dit sluit echter niet uit dat opdrachtdocumenten in het Engels kunnen worden opgesteld. Er bestaat hierover slechts beperkte rechtspraak van de Raad van State.

In het arrest Bull van 2014 oordeelde de Raad van State dat het loutere feit dat bepaalde documenten in bijlage bij het bestek uitsluitend in het Engels waren opgesteld (en dus niet in de vereiste bestuurstalen), leidde tot de onwettigheid van het bestek. De overheid kan niet aan de taalregels ontsnappen door essentiële voorschriften onder te brengen in een "bijlage". De kwalificatie als bijlage is immers niet doorslaggevend voor de juridische aard ervan. Met andere woorden, wanneer zij essentiële voorschriften bevat die deel uitmaken van de opdrachtdocumenten, moeten deze in de vereiste bestuurstalen worden opgesteld. Het argument dat het Engels in bepaalde sectoren (zoals de informaticasector) de gebruikelijke werktaal zou zijn, vormt geen rechtvaardiging voor een afwijking van de taalwetgeving. Volgens de Raad van State was het in deze zaak trouwens mogelijk om de technische voorschriften in de vereiste bestuurstalen te omschrijven. Voor zover bepaalde begrippen moeilijk vertaalbaar zijn, kan gebruik worden gemaakt van gangbare Engelse terminologie en gebruikelijke afkortingen voor specifieke technische termen.[5]

Sinds 2014 stelt de Raad van State zich merkbaar terughoudender op ten aanzien van absolute nietigheden. Dit hangt samen met het toen ingevoerde tweede lid van artikel 14, §1 van de RvS-Wet, dat bepaalt dat een onregelmatigheid slechts tot vernietiging kan leiden wanneer zij daadwerkelijk invloed kon hebben op de beslissing. Met andere woorden: de Raad leidt uit een schending van de taalwetgeving niet automatisch een nietigheid af; er moet tevens worden nagegaan of die schending daadwerkelijk een invloed heeft gehad op de besluitvorming.[6] Een mooi voorbeeld hiervan is het recente arrest Sopra Steria Belgium van 24 februari 2026.[7] In deze zaak waren bepaalde bijlagen opgesteld in het Nederlands en anderen in het Engels, daar waar de bestuurstaal het Frans was. De Raad oordeelt dat deze bijlagen geen rol hebben gespeeld in de substantiële onregelmatigheden van de offerte van de verzoeker. Het taalgebruik stond met andere woorden los van de motieven die tot de uitsluiting hadden geleid en kon de beslissing dus niet beïnvloeden in de zin van artikel 14, §1, tweede lid van de RvS-Wet. Bij gebrek aan een dergelijk causaal verband, en bij ontstentenis van aangetoonde schade of een risico daarop, werd het middel verworpen.

De Raad van State stelt zich dus pragmatisch op. Het gebruik van het Engels in opdrachtdocumenten is geenszins verboden, maar de essentiële voorschriften moeten in ieder geval (ook) in de bestuurstalen worden opgesteld. Zo werd geen ambtshalve onwettigheid vastgesteld wanneer een bestek en gunningsbeslissing in het Engels waren opgesteld, maar vergezeld gingen van een Nederlandse vertaling.[8]

Voorts wordt in bepaalde internationale (en Europeesrechtelijke) literatuur aangevoerd dat het exclusieve gebruik van een lokale bestuurstaal in opdrachtdocumenten, in plaats van een algemeen gebruikte voertaal zoals het Engels, als discriminerend kan worden beschouwd.[9] Economische operatoren die deze bestuurstaal niet beheersen, kunnen immers indirect benadeeld worden ten opzichte van operatoren die dat wel kunnen.[10] Tegelijk wordt in andere bijdragen net gewezen op het belang van het behoud en de bevordering van meertaligheid binnen de Europese Unie.[11]

• Offertes (of aanvragen tot deelneming)[12] in het Engels

Het KB Plaatsing 2017 hecht meer aandacht aan het scenario waarin kandidaten en inschrijvers documenten in een andere taal dan de bestuurstalen kunnen indienen. Dit wordt geregeld door artikel 53 KB Plaatsing. Op grond van deze bepaling moet de aanbestedende overheid in de aankondiging van opdracht aangeven in welke taal of talen kandidaten of inschrijvers hun aanvraag tot deelneming of hun offerte mogen indienen. Die beoordelingsruimte is evenwel niet onbeperkt. Artikel 53 KB Plaatsing bepaalt namelijk dat ook hier de taalwetgeving van toepassing is.

Daarnaast voorziet deze bepaling dat de aanbestedende overheid kan vragen dat documenten die in een andere taal zijn opgesteld, worden vertaald in de taal van de aankondiging van opdracht of, bij gebrek daaraan, van de opdrachtdocumenten. Dit geldt ook voor inlichtingen en documenten die worden voorgelegd in het kader van het nazicht van de uitsluitingsgronden en het voldoen aan de toepasselijke selectiecriteria. Ten slotte bepaalt artikel 53 KB Plaatsing dat, wanneer de opdrachtdocumenten in meerdere talen zijn opgesteld, de interpretatie gebeurt in de taal van de aanvraag tot deelneming of de offerte, voor zover de opdrachtdocumenten in die taal zijn opgesteld.

Kan uit artikel 53 KB Plaatsing worden afgeleid dat het mogelijk is om offertes uitsluitend in het Engels toe te laten? De sleutel zit in de zinsnede "onverminderd de toepassing van de gecoördineerde wetten op het gebruik van de talen in bestuurszaken".[13] Die roept de vraag op of een aanbestedende overheid uitsluitend tussen het Nederlands en/of Frans mag kiezen, of ook andere talen kan toelaten zolang zij haar eigen taalverplichtingen blijft naleven.

Volgens ons is die laatste interpretatie de juiste. De taalwetgeving regelt enkel hoe de overheid zelf moet werken: interne documenten, beslissingen en bijvoorbeeld het gunningsverslag moeten in de bestuurstalen (Frans en/of Nederlands) worden opgesteld.

Dat betekent dat artikel 53 KB Plaatsing de aanbestedende overheden niet verplicht om enkel Nederlands en/of Frans toe te laten voor offertes. Engels kan dus in principe ook. Wel moet een aanbestedende overheid ervoor zorgen dat zij de offertes nog altijd correct kan beoordelen en motiveren in haar bestuurstalen. Hoe haalbaar dit is, hangt sterk af van de opdracht. Bij eenvoudige opdrachten of wanneer de gunningscriteria eerder objectief en mathematisch zijn, is dit doorgaans goed werkbaar. Bij complexere opdrachten met een belangrijke kwalitatieve beoordeling nemen de risico's op interpretatieproblemen en discussies toe. Een praktische oplossing voor dit spanningsveld (die bovendien in elke opdracht als waarborg kan worden ingebouwd) bestaat erin om expliciet te voorzien dat, bij twijfel of onduidelijkheid, een authentieke vertaling van (delen van) de offerte kan worden gevraagd. Zo behoudt een aanbestedende overheid de nodige controle over de beoordeling.

Daarnaast is er ook de vraag hoe een aanbestedende overheid moet omgaan met documenten die gedeeltelijk in het Engels, dan wel voorzien van een Engelse vertaling, moet omgaan.

Uit de beperkte rechtspraak, blijkt dat de Raad van State ook hier pragmatisch tewerk gaat. In een zaak waarin werd aangevoerd dat een akte van subdelegatie ongeldig zou zijn omdat zij in het Engels was opgesteld, werd het middel verworpen zonder dat de Raad specifiek op de taalkwestie inging.[14]

Wanneer de opdrachtdocumenten bepalen dat de offerte en haar bijlagen in de bestuurstaal moeten worden opgesteld, is de situatie iets complexer. In het arrest Konica Minolta Business Solutions oordeelt de Raad dat de aanbestedende overheid "geen rekening diende te houden met de betrokken Engelstalige delen van de offerte van verzoekende partij".[15] Het blijft evenwel onduidelijk of dit moet worden begrepen als een verplichting om deze stukken buiten beschouwing te laten, dan wel als een beoordelingsmarge waarover de aanbestedende overheid beschikt. Uit voorzichtigheid kan worden aanbevolen om dergelijke Engelstalige documenten niet in aanmerking te nemen. De Raad oordeelde ook dat het loutere feit dat een inschrijver een Engelstalige bijlage toevoegt, niet automatisch leidt tot de onregelmatigheid of nietigheid van de volledige offerte.[16]

• Besluit

De recente ontwikkelingen wijzen op een geleidelijke versoepeling van de benadering van het gebruik van het Engels in overheidsopdrachten. Hoewel de rechtspraak en adviezen meer ruimte lijken te laten voor een pragmatische toepassing, blijft een zorgvuldige afweging noodzakelijk. De concrete omstandigheden van de opdracht en een degelijke motivering blijven daarbij essentieel.

Heeft u vragen over het gebruik van het Engels in uw opdrachtdocumenten of wenst u na te gaan welke aanpak in uw specifieke dossier aangewezen is? Aarzel dan niet om contact op te nemen met ons team.

Wij denken graag met u mee!

Mattias Van Schel

Steven Verbeyst

[1] De gecoördineerde wet op het gebruik van de talen in bestuurszaken van 18 juli 1966.

[2] RvS 13 februari 2014, nr. 226.429, SA Bull; RvS 8 november 2022, nr. 254.968, Transport et Garage Bas.

[3] RvS 8 november 2022, nr. 254.968, Transport et Garage Bas.

[4] SCHOENMAEKERS, S., 'The Use of Languages in Public Procurement Procedures - A Hidden Non-Tariff Barrier to Free Movement?', European procurement & public private partnership law review, 2022, 19 p.

[5] RvS 13 februari 2014, nr. 226.429, Bull.

[6] Zie bijvoorbeeld RvS 5 februari 2015, nr. 230.117, Siemens.

[7] RvS 24 februari 2026, nr. 265.820, Sopra Steria Belgium e.a.

[8] RvS 2 juli 2025, nr. 263.877, S.

[9] DELTAS G. en EVENETT S., 'Language as a barrier to entry: Foreign competition in Georgian public procurement', International Journal of Industrial Organization, 2020, 13.

[10] SCHOENMAEKERS, S., 'The Use of Languages in Public Procurement Procedures - A Hidden Non-Tariff Barrier to Free Movement?', European procurement & public private partnership law review, 2022, 10.

[11] Vanuit dat perspectief wordt benadrukt dat overheidsopdrachten ook kunnen worden ingezet als beleidsinstrument om het gebruik en de ontwikkeling van meerdere Europese talen te ondersteunen, onder meer door technologische innovatie en inclusie op de interne markt te stimuleren. Zie LECLERCQ C., 'Language entrepreneur: Smaller languages could be lost in the Digital Single Market', Euractiv 5 May 2015, (https://www.euractiv.com/interview/language-entrepreneur-smaller-languages-could-be-lost-in-the-digital-single-market/).

[12] Gemakshalve wordt verder gesproken over "offertes", maar worden daaronder ook de aanvragen tot deelneming bedoeld in een procedure in 2 fasen.

[13] "§ 1. Onverminderd de toepassing van de gecoördineerde wetten op het gebruik van de talen in bestuurszaken geeft de aanbestedende overheid in de aankondiging van opdracht of, bij ontstentenis daarvan, in de andere opdrachtdocumenten aan in welke taal of talen de kandidaten of inschrijvers hun aanvraag tot deelneming of hun offerte mogen indienen.
De aanbestedende overheid kan aan de kandidaat of de inschrijver een vertaling vragen van de bijlagen die in een andere taal gesteld zijn dan die van de aankondiging van opdracht of, bij ontstentenis daarvan, van de andere opdrachtdocumenten. Hetzelfde geldt ten aanzien van de inlichtingen en documenten die worden voorgelegd in het kader van het nazicht van de uitsluitingsgronden, het voldoen aan de toepasselijke selectiecriteria of het voldoen, in voorkomend geval, aan de regels voor de beperking van het aantal kandidaten, alsook ten aanzien van de in artikel 59, 2°, bedoelde statuten, akten en inlichtingen.
§ 2. Zo de opdrachtdocumenten in meer dan één taal zijn opgesteld, gebeurt de interpretatie van de stukken in de taal van de aanvraag tot deelneming of de offerte, voor zover de opdrachtdocumenten in die taal zijn opgesteld." (eigen onderlijning).

[14] RvS 30 april 2024, nr. 259.668, Transport & Garage Bas.

[15] RvS 27 januari 2012, nr. 217.577, Konica Minolta Business Solutions: "De betrokken 'datasheets' per aangeboden toestel blijken evenwel in het Engels te zijn opgesteld niettegenstaande het bestek voorschrijft dat de offerte en alle bijlagen in het Nederlands moeten zijn opgesteld, besteksbepaling waarvan verzoekende partij de wettigheid niet betwist. Op het eerste gezicht mag worden aangenomen dat verwerende partij geen rekening diende te houden met de betrokken Engelstalige delen van de offerte van verzoekende partij en dat zij dus terecht mocht besluiten dat in deze offerte er geen uitsplitsing was gemaakt van de waarden van energieverbruik zoals nochtans door het bestek opgelegd. Verwerende partij lijkt dan ook de grenzen van een zorgvuldige beoordeling niet te buiten te zijn gegaan door de offerte van verzoekende partij voor de betrokken subgunningscriteria een nulscore toe te kennen."

[16] RvS 9 augustus 2013, nr. 224.466, SPRL AON Belgium.